Phỏng vấn kết hợp hai áp lực cùng lúc: bạn phải thể hiện năng lực và phải làm điều đó bằng ngôn ngữ chưa thật thoải mái. Tin tốt là phỏng vấn có tính đoán trước rất cao — phần lớn câu hỏi lặp lại, nên chuẩn bị bù được rất nhiều.
- Bốn nhóm câu hỏi bao gần hết mọi cuộc phỏng vấn, và chúng lặp lại giữa các nơi.
- Chuẩn bị bằng cách viết ra rồi nói to, không phải bằng cách nghĩ trong đầu.
- Đừng học thuộc câu trả lời, hãy nắm khung ý và để ngôn từ sinh ra tại chỗ.
- Bí giữa chừng là chuyện bình thường, và có ba cách xử lý gọn gàng.
Bốn nhóm câu hỏi nên chuẩn bị
Bốn nhóm dưới đây bao gần hết. Nhóm thứ hai đáng chuẩn bị kỹ nhất vì nó xuất hiện ở mọi cuộc phỏng vấn dưới nhiều dạng khác nhau, và một mẩu chuyện được chuẩn bị tốt dùng lại được cho nhiều câu hỏi.
Luyện cho thành phản xạ
Viết ra chưa đủ vì trong phỏng vấn bạn không đọc được. Bốn bước dưới đây biến phần chuẩn bị thành thứ bật ra được. Bước thứ ba đáng chú ý: học thuộc nguyên văn là cách chuẩn bị tệ, vì chỉ cần câu hỏi lệch một chút là bài thuộc không dùng được, và người phỏng vấn thường nhận ra ngay giọng đọc thuộc lòng.
Ba cách xử lý khi bí
Bí giữa chừng xảy ra với cả người có trình độ tốt, nên điều quan trọng là có sẵn cách xử lý thay vì hoảng. Ba cách dưới đây đều bình thường và không bị đánh giá thấp. Cách thứ nhất hữu dụng nhất và cũng dễ nhất: xin một chút thời gian để suy nghĩ là điều người phỏng vấn hoàn toàn chấp nhận, và nó tốt hơn nhiều so với việc nói lấp trong lúc chưa rõ mình định nói gì.
Sai lầm thường gặp
- Học thuộc câu trả lời nguyên văn, rồi hỏng khi câu hỏi lệch một chút.
- Nói lấp khi chưa rõ mình định nói gì, thay vì xin một chút thời gian.
- Chuẩn bị bằng cách nghĩ trong đầu mà không bao giờ nói thành tiếng.
Câu hỏi thường gặp
Có nên nói trước là ngoại ngữ của mình còn hạn chế không?
Không cần nêu trước, vì họ sẽ tự đánh giá qua cuộc trò chuyện. Nếu bạn bí ở một chỗ thì xử lý bình thản tại chỗ đó, điều này tạo ấn tượng tốt hơn là rào đón từ đầu.
Phỏng vấn trực tuyến có khác gì không?
Khó hơn về mặt nghe vì mất một phần tín hiệu phi lời nói và có thể có trục trặc kỹ thuật. Hãy chuẩn bị sẵn câu xin nhắc lại và kiểm thiết bị trước buổi.
Nói sai ngữ pháp có bị trừ điểm nhiều không?
Ở phần lớn vị trí không thuần về ngôn ngữ thì lỗi nhỏ được bỏ qua, điều họ đánh giá là bạn có diễn đạt được ý và có xoay xở được không. Với vị trí đòi hỏi ngôn ngữ ở mức cao thì yêu cầu khắt khe hơn.
Nên chuẩn bị bao nhiêu mẩu chuyện công việc?
Ba tới bốn là đủ, vì chúng dùng lại được cho nhiều câu hỏi khác nhau. Chọn những tình huống có kết quả rõ và bạn kể được trong khoảng hai phút.